خطر از بیخ گوش پایتخت گذشت
- شناسه خبر: 33294
- تاریخ و زمان ارسال: 29 خرداد 1400 ساعت 18:08
حادثه آتش سوزی پالایشگاه تندگویان تهران در هفته گذشته برای همگان زنگ خطر جدی در زمینه کم و کاستیهای مدیریتی و تجهیزاتی را به صدا درآورد. هرچند در ابتدا باید از زحمات و فداکاریهای آتشنشانان عزیز در این حادثه قدردانی کنیم و یادمان نرود اگر رشادت این عزیزان نبود و آتش به مخازن دیگر میرسید اکنون حادثه مشابه انفجار بیروت را در تهران تجربه کرده بودیم. اما نکته قابل تامل و حائز اهمیت این حادثه موارد فنی و سطح آمادگی و هماهنگی عملیاتی تمام سازمانهای ذیربط در حوادث مشابه صنعتی است که باید به طور جدی به آن پرداخته شود. اینکه دلیل ایجاد آتش سوزی در پالایشگاه تهران چه بوده نیاز به بررسیهای میدانی و کارشناسیهای دقیقتری دارد. برای پالایشگاههایی چون پالایشگاه تندگویان حوادث آتش سوزی امری طبیعی است شاید در طول سال بیش از ۲۰۰ مورد آتش سوزی در پالایشگاه رخ دهد که به دلیل گسترده نبودن حریق رسانهای نمیشود. با توجه به احتمال حجم بالای حوادث حریق در پالایشگاهها باید امکانات و تجهیزات بروز باشد و نیروها نیز به طور منظم آموزشهای لازم را جهت آمادگی بیشتر با انجام مانورهای مختلف در سایتهای مختلف ببینند. در خصوص آتش سوزی پالایشگاه تهران باید مواردی را یادآور شوم که از آخر به اول میرویم.
- نبود زهکشی مناسب در پالایشگاه تهران و احتمالا دیگر مکانهای مشابه یکی از موارد مهم در جهت رعایت ایمنی در زمان وقوع حادثه است. وجود حجم بالای آب و فوم و مواد قابل اشتغال زیرپای آتشنشانان خود عامل مهم برای بروز حادثه به مراتب وحشتناک تر از حریق موجود میتواند باشد.
- نکته دیگر مستهلک بودن تجهیزات و کمبود امکانات برای اطفای حریق در پالایشگاهها است. پالایشگاهی که ۵۴ سال قدمت دارد و یکی از مهم ترین بخشهای صنایع نفتی کشور محسوب میشود باید امکانات و تجهیزاتش نیز در حد قدرت تولید روزانهاش باشد. بعد از تجهیز مناسب باید روش نگهداری از تجهیزات و تعمیرات دورهای با دقت انجام شود تا از خرابی دستگاهها جلوگیری شود.
- زمان اورهال (تعمیرات اساسی) باید تنها با نظر کارشناسان ایمنی باشد که در پالایشگاهها قدیمی نباید بیشتر از ۳ سال در هر دوره زمان ببرد. وقتی میگوییم اورهال یعنی تعمیرات اساسی یا بازسازی، قبل از رسیدن دستگاه به یک حالت معین از شکست یا خرابی، این عملیات یک فعالیت قابل پیشبینی است و نقش پیشگیری از شکستگی، سوراخ شدن و حادثه و انفجار در تجهیزات پالایشگاهی را ایفا میکند. (دقیقا دلیل وقوع حادثه پالایشگاه تهران). نکته قابل تامل در این خصوص خبر انجام تعمیرات اساسی در مرداد ماه سال گذشته برای پالایشگاه تهران است! (باید بررسی در این زمینه انجام و مقصرین معرفی شوند) شاید اگر از سیستمهای پیشگیرانه cm، pm و cmms ، در پالایشگاه استفاده شود بتوان به راحتی از زمان خوردگی تجهیزات مطلع و مانع بروز حوادث مشابه شد.
- آموزش به نیروهای آتشنشان مستقر در مناطق صنعتی و ایجاد هماهنگی با دیگر سازمانها و آتشنشانان شهری یکی از مهم ترین نکات در خصوص عملیات اطفای صنعتی در کشور است که با انجام مانورهای مستمر صورت میپذیرد. موضوع ICS (سیستم مدیریت رویداد) یکی از نیازهای اساسی برای تمام سطوح مدیریتی در زمان ایجاد بحران بین سازمانها و ارگانهای مختلف در کشور است که نباید از آن غافل شد. در سایت نیز اجرای مانورهای ERP (واکنش در شرایط اضطرای) که برمبنای ریسک و سناریوهای مختلف برنامه ریزی میشود، باید به طور منظم برگزار شود.
- همافزایی و رفع موانع تجهیزاتی بین تجهیزات شهری و صنعتی دیگر موضوع مهم در عملیات اطفاهای بزرگ در کشور میباشد. همانطور که شما نیز میدانید کوپلینگهای خودروهای آتشنشانی شهری کاملا متفاوت با خودروهای آتشنشانی صنعتی است. در حادثه پالایشگاه تهران نیز یکی از معضلات تفاوتهای آموزشی آتشنشانان شهری و صنعتی و تجهیزاتشان بود که باعث عدم هماهنگی بین نیروها شده بود. در خودروهای مرتبط به فرودگاه و حتی برخی استانها این مشکل را با داشتن کوپلینگ مشترک حال کردهاند. در تهران هم باید خودروهای شهری به قطعات صنعتی تجهیز شوند یا خودروهای آتشنشانی صنعتی امکان اشتراک گذاری هوزریل و فوم و… خود را با دیگر خودروها داشته باشند.
در پایان نباید فراموش کرد اگر رشادت آتشنشانان نبود اکنون شاهد فاجعهای تلخ بودیم. منطقه مسکونی در جنوب تهران و حجم انفجارها میتوانست حادثه بیروت را تکرار کند. در زمان حادثه هیچ آتشنشان و مدیری به ریسک حادثه فکر نکرد و تنها به شوق مهار آتش و محافظت مردم شهر دل به آتش زدند. ای کاش مدیران بالادستی که برای دلگرمی در محل حادثه حاضر میشوند کمی به فکر بودجه سازمان آتشنشانی نیز باشند. هرچه تجهیزات مدافعین ایمنی بروز و با کیفیتتر شود خیال مردم شهر نیز راحتر خواهد شد. هنوز حادثه تلخ پلاسکو را فراموش نکردهایم. آموزش تنها بخشی از مراحل شغل آتشنشانی است به راحتی نمیتوان یک آتشنشان تربیت کرد و به دل آتش فرستاد. پس باید برای حفظ سلامت این مردتان بی ادعا هرچه در توان داریم انجام دهیم.
