مقاله

کلیاتی در خصوص کپسول‌های تنفسی کامپوزیت

شناسه خبر: 19926
تاریخ و زمان ارسال: 13 آبان 1396 ساعت 17:00

بدون اغراق شاید تصور فشار ۲۰۰ الی ۳۴۰ بار (PSI 5000-3000) برای عموم قابل لمس و درک نباشد.

لیکن برای افراد شاغل در صنایع مرتبط با نفت و گاز و یا عملیات امداد و نجات، این فشار و پیامدهای گسیختگی ناگهانی مظروفات آن، تا حد زیادی ملموس است. یک کپسول تنفسی کامپوزیت با فشار عملیاتی ۲۰۰ الی ۳۴۰ بار حسب طراحی و نوع، عموماً از یک لایه داخلی نازک فولادی یا آلومینیومی و پوشش نهایی فیبر کربن، آرامید، شیشه به صورت منفرد و یا ترکیبی و یا بدون استفاده از لایه فلزی ساخته می‌شود. ضخامت کل بدنه این کپسول‌ها عموماً بصورت تقریبی ۷-۶ میلی‌متر است. نکته قابل‌توجهی که در دهه‌های اخیر منجر به استقبال وسیع و استفاده از این کپسول‌ها به جای کپسول‌های فولادی گردید، سبکی نسبی وزن آن می‌باشد. در شرایط مشابه عملیاتی، وزن یک کپسول کامپوزیت خالی ۵/۶ لیتری در حدود kg 5/3 است. ولی وزن کپسول فولادی خالی با همان ظرفیت حجمی به‌صورت تقریبی kg11 می‌باشد. از طرفی در مقایسه انواع کپسول‌های تحت فشار از واژه ”ریسک نسبی” یاد می‌شود.

عموماً براساس محاسبات، ریسک نسبی یک کپسول تمام کامپوزیت، بیشتر از کپسول کامپوزیت با لایه داخلی فلزی (فولادی یا آلومینیومی) و به مراتب بیشتر از یک کپسول تمام فولادی می‌باشد. وزن کم، ضخامت پایین و تحمل فشار داخلی بالا در یک کپسول کامپوزیت، مبین استفاده از تکنولوژی خاص در فرایند ساخت این تجهیزات است. از این‌رو اساسی‌ترین نکته در بهره‌برداری ایمن از تجهیزات امدادی، اطلاع شایسته از نحوه نگهداری، مراقبت و انجام آزمون‌های دوره‌ای توسط مراکز ذیصلاح آزمون دوره‌ای و پایش آسیب‌های وارده به این تجهیزات در دوره مصرف می‌باشد.

یکی دیگر از اصول حائز اهمیت در استفاده ایمن از یک کپسول کامپوزیت تنفسی، آگاهی از عمر مفید و حداکثر زمان (سال) مجاز بهره‌برداری از آن می‌باشد. می‌دانیم یک کپسول فولادی، مادامی‌که آزمون‌های دوره‌ای و بازرسی فنی مرتبط، سلامت آن را تایید نماید، قابل مصرف و شارژ مجدد می‌باشد. لیکن کپسول کامپوزیت تنفسی، از این قاعده کاملاً مستثنی است. این کپسول‌ها دارای عمر مفیدی هستند که در زمان ساخت، توسط سازنده تعریف و تعیین می‌گردد. لذا بهره‌بردار موظف به استفاده از آنها در عمر مشخص‌شده، ضمن رعایت و انجام آزمون‌های دوره‌ای و سایر اصول نگهداری می‌باشد.
[auth]
عمر مفید اغلب این کپسول‌ها، یک دوره ۱۵ ساله می‌باشد. ضمن اینکه تناوب زمانی آزمون دوره‌ای و بازرسی فنی حین بهره برداری آن توسط آزمون‌گر ذیصلاح، حسب نوع کپسول و برند سازنده، بازه‌های ۳ الی ۵ ساله تعریف و تکلیف شده است. به‌ عبارت دیگر، هر چند ممکن است ظاهر یک کپسول که عمر مفید آن منقضی شده، کاملاً مناسب به نظر برسد، لیکن بهره‌برداری، شارژ مجدد و مردود نمودن پس از انقضاء عمر، تابع قوانین، مقررات سازنده و استانداردهای مرجع تدوین‌شده در این خصوص می‌باشد که عدم رعایت و آگاهی از آن‌ها قطعاً ایمنی بهره‌بردار را تحت تاثیر جدی قرار می‌دهد. تجربه این شرکت بعنوان بازرس فنی و آزمایشگاه تایید صلاحیت شده در retest (آزمون دوره‌ای) انواع کپسول‌های کامپوزیت تنفسی متعلق به سازمان‌ها و شرکت‌های داخلی، موید غیر قابل استفاده بودن تعداد قابل توجهی از کپسول‌های موجود در سرویس می‌باشد.

ضمن ارائه تصاویر برخی از آسیب‌های مشاهده شده در کپسول‌های کامپوزیت ناشی از دوره مصرف، پر واضح است، بهره‌مندی ایمن و بدون مخاطره کاربران از این تجهیزات، مبتنی بر رعایت استاندارد بازرسی فنی دوره‌ای و retestتوسط مراکز ذیصلاح آزمون، مطابق با استانداردهای مرجع و بین‌المللی ازجمله: ISO11623 و دستورالعمل‌های سازندگان می‌باشد. با توجه به تجربیات احصا شده مبتنی بر آزمون دوره‌ای کپسول‌های تنفسی کامپوزیت، گردآوری مدارک فنی منتشر شده سازندگان معتبر، مطالعات انجام شده و همچنین صلاحیت اخذ شده از سازمان ملی استاندارد ایران، آزمایشگاه فنی این شرکت آماده پاسخگویی و ارائه خدمات آزمون دوره‌ای به کلیه سازمان‌ها و دارندگان کپسول‌های کامپوزیت و انواع سیلندرهای فولادی و آلومینیومی می‌باشد.