سیستم اعلام حریق:فصل سوم
- شناسه خبر: 19201
- تاریخ و زمان ارسال: 30 شهریور 1396 ساعت 17:00
۲- سیستمهای آنالوگ و مقایسه بین دو سیستم (Analogue)
در مقابل سیستمهای مرسوم، میتوان به سیستمهای آنالوگ اشاره نمود. در این قسمت به تعریف خلاصهای از این سیستمها خواهیم پرداخت و سپس در مقام مقایسه و براساس مقتضیات محیط مورد بررسی، نسبت به انتخاب سیستم بهینه اقدام خواهیم نمود. سیستمهای آنالوگ عبارت است از سیستمهایی که دارای دو ویژگی عمده میباشند.
- دریافت اطلاعات از محیط بصورت پیوسته (analogue)
- قابلیت تعیین محل دقیق بروز مشکل برای هر یک از عناصر ورودی و خروجی در سیستم
عناصر ورودی سیستم آنالوگ بعد از دریافت اطلاعات از محیط پیرامونی بصورت پیوسته، میتوانند براساس آلگوریتم از پیشتعیینشده خود نسبت به تحلیل آن و ارائه گزارش دقیق به سیستم مرکزی از محیط پیرامونی اقدام کنند. در سیستمهای آنالوگ (و حتی در سیستمهای آدرسپذیر نسل قبل) ذیلاً بصورت مستمر به سیستم مرکزی گزارش میگردد. لذا درصورت انجام بخشی از این پردازش در داخل دتکتور، بار روی سیستم مرکزی به شدت کاهش یافته و درنتیجه ضرورت و حجم اطلاعات ارسالی و دریافتی بین دتکتورها و سیستم مرکزی کاهش خواهد یافت. در این صورت اثرپذیری سیستم از نویز محیطی کاهش یافته و اطلاعات دریافتی از دقت بیشتری برخوردار خواهند بود. در سیستم آنالوگ اطلاعات از محیط دریافت شده و درون دتکتور مورد بررسی قرار میگیرند. (براساس آلگوریتمهای سیستم مرکزی) و نهایتاً نتیجه بررسی خود را به سیستم مرکزی گزارش میکنند.
مرکز اصلی فرماندهی سیستم اعلام حریق در دستگاه مرکزی اعلام حریق مستقر میباشد. آلگوریتم مستقل از ساختار فیزیکی میتواند کنترل کلیه تجهیزات متصله و رفتار آنها را تعریف نماید. لذا درصورت نیاز به اختصاص هر یک از خروجیها و یا دستهای از خروجیها به هر ترکیبی از ورودیها، میتوان این امر را به سادگی انجام داد. (ترکیب ماتریسی)
ویژگی دیگر این سیستم، اتصال عناصر ورودی و خروجی و حتی در برخی موارد اتصال سیستمهای مرکزی با یکدیگر بصورت حلقه (لوپ) میباشد. لذا درصورت قطع سیستم از یک نقطه، ازطریق مسیر دوم در حلقه، شبکه به ارسال اطلاعات خود ادامه خواهد داد. جهت اتصال دتکتورها در هر مدار حلقه، میتوان معادل بیش از ۷ برابر یک زون در سیستم مرسوم، دتکتورهای بیشتری را به یک حلقه متصل نمود. همچنین میتوان براساس تغییرات شرایط محیطی بین روز و شب، بویژه در اماکن اداری و در ایام تعطیل، نسبت به برنامهریزی زمان و میزان حساسیت سیستم در هر زمان بصورت اقتضایی اقدام نمود. از سویی دیگر درصورت تغییرات محیطی از قبیل آلودگی هوا، فشار هوا و سایر موارد، این سیستمها میتوانند براساس شرایط محیطی نسبت به تغییر آستانه فعالیت دتکتورها اقدام نمایند. دستگاههای مرکزی آنالوگ را میتوان از طرق مختلف استاندارد به یکدیگر بصورت شبکه متصل نمود و یک شبکه یکپارچه ایجاد نمود.
لذا بخشهای اصلی سیستمهای آنالوگ را میتوان به شکل ذیل تقسیمبندی نمود:
- سیستم مرکزی و کلیه متعلقات آن
- آلگوریتم سیستم مرکزی و برنامه نرمافزاری آن
- رایانه و چاپگر به منظور سهولت در دریافت اطلاعات و تشخیص محل حریق
- عناصر ورودی سیستم که قابلاتصال در مدار حلقه میباشند.
- عناصر خروجی قابلاتصال در مدار حلقه
- سیستمهای جانبی جهت اتصال به سیستمهای مرتبط با حریق در سایت
- شبکه انتقال اطلاعات و کابلاژ مربوطه
ویژگیهای این سیستم و مقایسه آنها با سیستمهای مرسوم ذیلاً آورده شده است تا بتوان پس از تعریف معماری اصلی سیستم و تعریف دقیق نیازها، نسبت به انتخاب سیستم بهینه اقدام نمود. این ویژگیها عبارتند از:
- امکان تعریف ساختار منطقی سیستم مستقل از ساختار فیزیکی آن
- امکان تشخیص دقیق محل بروز حریق و یا مشکل سرویس در مورد تک تک عناصر سیستم
- امکان اتصال سیستم بصورت حلقه
- امکان اتصال شبکه بین سیستمهای مرکزی در سایتهای گسترده
- امکان تعریف تأخیر در سیستمهای آلارم درنتیجه تفکیک آلارم خطا از آلارم واقعی
- امکان برقراری ارتباط ماتریسی بین ورودیها و خروجیهای سیستم مرکزی
- قابلیت ارتقاء امکانات نرمافزاری سیستم
- عدم نیاز به سرویس ادواری کلیه ورودیها و خروجیهای سیستم
- امکان تفکیک آلارم مقدماتی از آلارم تخلیه
- امکان اتصال به سیستمهای اطفاء حریق اتوماتیک بدون نیاز به تغییر و یا اضافهنمودن سیستم مرکزی
- قابلیت تنظیم حساسیت ورودیها براساس مشخصات اقتضایی محیط و از طریق نرمافزار سیستم مرکزی
- قابلیت انطباق سیستم با شرایط محیطی، از قبیل میزان آلودگی و مواردی از این دست
- امکان تنظیم رفتار سیستم و حساسیت دتکتورهای متصله براساس ساعات مختلف و روزهای مختلف (سیستم روز– شب)
- قابلیت صدور فرامین مختلف براساس برنامه نرمافزاری و زمانبندی موردنیاز برای کلیه خروجیها و سیستمهای مرتبط با حریق
- امکان اتصال سایر سیستمهای مربوط به ایمنی و حفاظت ابنیه بصورت یک سیستم SMS (Security Management System)
- قابلیت صدور فرمان به سایر سیستمهای ایمنی و حفاظتی از قبیل سیستمهای دوربین مداربسته و سیستمهای ضدسرقت
- کاهش قابلملاحظه میزان آلارم خطا در سیستم
- اعلام خرابی سیستم درصورت نیاز به سرویس و یا خرابی هر یک از دتکتورهای موردنیاز
- نیاز به حداقل ۷ برابر کابلاژ کمتر در مقایسه با سیستمهای مرسوم
- امکان تعمیر و نگهداری از راه دور
- امکان نمایش گرافیکی و نقشه محل بروز حریق در سایت
- امکان چاپ حوادث با ذکر دقیق کلیه مشخصات زمانی و مکانی
- امکان ضبط حوادث در حافظه از بین نرفتنی
- امکان استفاده از دتکتورهای ترکیبی مجهز به انتگرالگیر و مدارات فوزی لاجیک
با عنایت به این واقعیت که ویژگیهای این سیستم تنها به موارد فوق محدود نمیشود، موارد فوق براساس مصارف اقتضایی موردنیاز انتخاب میشود تا فرایند تصمیمگیری در این زمینه و انتخاب سیستم را کاهش دهد.
عموماً ویژگیهای مهم و قابلتأمل دیگر در تأمین سیستم اعلام حریق عبارت است از:
- تفکیک آلارم مقدماتی از آلارم تخلیه: مراکز شهری و صنعتی مجهز به این سیستمها میباید بتوانند آرامش لازم را برای ساکنین ایجاد نموده و آلارم حریق تنها در شرایط اضطراری به صدا در آید. لذا ضرورتاً میباید آلارم در دو مرحله به صدا در آید. در مرحله اول تنها اعلام حادثه نموده و نیروهای مسئول را آگاه نماید و سپس در صورت جدیبودن خطر، نسبت به اعلام خطر عمومی جهت تخلیه محل اقدام نماید.
- کاهش آلارم خطا: مستقل از آلارم تخلیه، حتی آلارم مقدماتی نیز میباید تنها درصورت بروز حریق و یا فعالشدن سیستم، به صدا درآید. در این صورت تنظیم آستانه براساس شرایط محیطی، تنظیم حساسیت برای روز و شب، تنظیم حساسیت از طریق نرمافزار سیستم و استفاده از دتکتورهای ترکیبی اهمیت بالایی دارند. بدیهی است میزان آلودگی مورد انتظار در نقاط مختلف یک محیط برابر نبوده و تنظیم حساسیت جهت انطباق سیستم اعلام حریق با مقتضیات محیط، از ضروریات کاهش آلارم خطا میباشد.
- امکان اتصال بصورت شبکه: در سایتهای گسترده میباید بتوان به منظور مدیریت شرایط بحرانی، نسبت به اطلاعرسانی مناسب به مسئولین مربوطه اقدام نمود. لذا میباید سیستمهای اعلام حریق موجود در یک سایت و یا در یک محیط، بصورت شبکه به یکدیگر متصل شوند. در بسیاری از اماکن شهری و صنعتی، به علت محدودیتهای خدماترسانی آنی و بهموقع توسط مراکز آتشنشانی و افراد آموزشدیده، این امر اهمیت مضاعف دارد.
- یافتن محل حریق در حداقل زمان: این امر از طریق تعیین دقیق آدرس میسر است. نمایش موقعیت دقیق حریق از طریق نمایشگرهای متعدد و سیستم گرافیکی، امکان دسترسی به محل بروز حریق در اسرع زمان ممکن را فراهم ساخته و درنتیجه خسارات ناشی از حریق کاهش قابلملاحظهای خواهد یافت.
- سرویس و نگهداری ادواری و اضطراری: اصولاً براساس مختصات اقتضایی و گستردگی کشور ما، امکان انجام سرویسهای دورهای مستمر وجود ندارد و میباید حداقل از نیاز به سرویس و یا خرابیهای موجود در شبکه اعلام حریق مطلع بود. علیرغم ضرورت استاندارد برای انجام سرویسهای ادواری، میتوان بازه زمانی انجام این سرویسها را با استفاده از سیستمهای آنالوگ افزایش داد. زیرا این تجهیزات بخش اعظم خرابیها و نیاز به سرویس خود را اعلام مینمایند. در نتیجه عمدتاً سرویسها محدود به موارد اضطراری شده و تنها درصورت بروز خرابیهای عمده سختافزاری، نیاز به مراجعه و سرویس وجود دارد.
ضمناً از طریق سیستم تعمیر از راه دور (remote diagnostic) میتوان تعمیرات و تغییرات نرمافزاری را بدون مراجعه به محل انجام داد.
- اماکن حساس: به علت وجود اماکن دارای اهمیت بالا، استفاده از دتکتورهای ترکیبی با زمان پاسخ کوتاهتر از اهمیت بالایی برخوردار است. این درحالیاست که این دتکتورها تنها درصورت وجود انتگرالگیر میتوانند به این مهم دست یابند. تنها سیستمهای آنالوگ دارای دتکتورهایی از این دست میباشند.
ضرورت سیستم اعلام حریق و انتخاب سیستم بهینه
درخصوص ضرورت استفاده از سیستم اعلامحریق در اماکن ویژه، براساس استاندارد NFPA551 که استاندارد ویژه محاسبه ریسک حریق نیز میباشد، استفاده از این سیستم در اماکنی که افراد موجود در آن فاقد دستهبندی خاصی از بابت توانمندی و یا دستهبندی سنی هستند و ضمناً احتمال بروز ریسک حریق نیز در آنها وجود دارد، ضرورت دارد. ضمناً در کلیه اماکنی که اموال و یا ابنیهای برای حفاظت وجود دارد و ضمناً احتمال عدم حضور افراد در آن نیز وجود دارد، استفاده از این سیستم ضروری است.
در شماره بعدی به تعریف معماری و چهارچوب مناسب جهت این سیستمها خواهیم پرداخت.
